Monitoring & advies zwerfafval oevers en rivieren
Zwerfafval vervuilt land, water en zee. Vooral plastic vormt daarbij een groot probleem, omdat het niet volledig afbreekt en uiteindelijke uiteenvalt in micro- en nanoplastics. Deze kleine deeltjes leveren wereldwijd steeds meer schade op voor natuur, milieu en mens. Om het zichtbare zwerfafval beter in beeld te brengen, voert Rijkswaterstaat sinds 2024 monitoring uit naar zwerfafval in en langs de grote Nederlandse rivieren. Eco Consult voert deze monitoring, samen met GoClean Nederland, in opdracht van Rijkswaterstaat uit.
Drie verschillende meetmethoden
Het onderzoek biedt jaarlijks inzicht in de omvang, herkomst, trends en verspreiding van zwerfafval in en langs vier van onze grootste rivieren. We monitoren met drie complementaire methoden:
- Vanaf bruggen – maandelijkse metingen van drijvend zwerfafval op het wateroppervlak van de Maas, Rijn en IJssel vanaf het moment dat deze rivieren Nederland instromen tot aan de uitmonding in de Noordzee en het IJsselmeer.
- Langs de oevers – kwartaalmetingen op de Maas, Waal, Rijn, IJssel en de Westerschelde waarbij zwerfafval en pellets wordt gemeten.
- Vanaf een schip – jaarlijkse meting van beeldkwaliteit van rivieroevers met camera’s en het blote oog. Hierbij wordt vanaf een patrouilleboot met digitale meetapparatuur en camerabeelden de vervuilingsgraad van de oevers in kaart gebracht. De opgedane ervaringen worden gebruikt om de methode verder te verfijnen voor de landelijke monitoring.
Per methode zijn afspraken gemaakt over het aantal (meet)locaties en wijze van meten. Door deze metingen te combineren ontstaat een beeld van de hoeveelheid en samenstelling van zwerfafval in en langs de grote rivieren.
Samenwerking voor impact
Voor dit project combineert Eco Consult meer dan 25 jaar ervaring in monitoring en advies met de kennis en het netwerk van GoClean Nederland. GoClean startte als burgerinitiatief en groeide uit tot een landelijke partner in professionele zwerfafvalmonitoring. Voor het nautische deel van het project werken we samen met Safetyboat.nl, die de vaartochten over de rivieren ondersteunt met gecertificeerde patrouillevaartuigen.
Innovatie en kwaliteit
Bij alle metingen wordt gebruik gemaakt van digitale tools zoals het Zwerfafvalkompas en de Apptimize-applicatie. Hiermee wordt elk stuk zwerfafval direct met GPS en foto vastgelegd, waardoor de data betrouwbaar, transparant en herleidbaar is. Ook worden camerabeelden ingezet om metingen te valideren en analyses te verbeteren. Eco Consult borgt de kwaliteit via een strak PDCA-proces (Plan, Do, Check, Act) en voert voortdurende kwaliteitscontroles uit op data en veldwerk.
Resultaten en kennisdeling
De rapportages van dit project zijn gepubliceerd in de kennisbibliotheek van Rijkswaterstaat en staan uitgelicht op Afvalcirculair.nl: Link naar onze rapportages
Samen zorgen we voor een schone, functionele en toekomstbestendige leefomgeving.
Meer weten over deze monitoringsprojecten? Neem dan contact op met Pieter Hagemeijer (pieter.hagemeijer@ecoconsult-gmm.nl) of Kees van Renswouw (kees.vanrenswouw@ecoconsult-gmm.nl)
Volg ons ook op: LinkedIn
